Νέα / Ανακοινώσεις

[ΕΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ Ν.3869/2010: ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ


 

Αθήνα, 26.07.2011

Δίχως αμφιβολία, το σύνολο των δανειοληπτών καθώς και των «νομικών» παραστατών τους υποδέχθηκαν με ενθουσιασμό την ψήφιση [στις 28.07.2010] του ν.3869/2010, ενός καινοτόμου νόμου, που έδινε πλέον ελπίδα σε κάθε υπερχρεωμένο οφειλέτη να διεκδικήσει μία ευνοϊκή ρύθμιση στην αποπληρωμή των οικονομικών του υποχρεώσεων πρωτίστως προς τις Τράπεζες, εξασφαλίζοντας παράλληλα ένα αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης.

Αναμφίβολα όμως, η ανωτέρω νομοθετική παρέμβαση κάθε άλλο παρά ικανοποίησε τα πιστωτικά ιδρύματα, τα οποία μέσα από τη συστηματική δημιουργία «εμποδίων» για την ένταξη κάθε δανειολήπτη στις ευεργετικές διατάξεις του ν.3869/2010, επιχειρούν να αποδυναμώσουν τα οφέλη του και με παραπλανητικές και ασαφείς προτάσεις ρύθμισης αφενός μεν να αποπροσανατολίσουν τους οφειλέτες τους, αφετέρου δε να τους «εγκλωβίσουν» σε νέες πολυετείς ρυθμίσεις με υψηλά επιτόκια και εμπράγματες εξασφαλίσεις, προωθώντας πολλές φορές τη μέθοδο της δέσμευσης ακίνητης περιουσίας τρίτων προσώπων, τα οποία «καλούνται» να ενεργοποιηθούν ως εγγυητές.

Ειδικότερα, οι πρώτες δυσχέρειες εντοπίστηκαν ήδη στο αρχικό στάδιο του «ΕΞΩΔΙΚΑΣΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΙΒΑΣΜΟΥ». Πολλές Τράπεζες είτε καθυστερούσαν αδικαιολόγητα [και καθ' υπέρβαση της 5ήμερης αποκλειστικής προθεσμίας] την χορήγηση της «Αναλυτικής Βεβαίωσης Οφειλών», είτε στις επαφές των στελεχών τους με τους οφειλέτες πάσχιζαν με κάθε τρόπο να πείσουν κάθε υπερχρεωμένο καταναλωτή να μην ενεργοποιήσει τη διαδικασία, αλλά να ρυθμίσει ευθέως την οφειλή του με την εκάστοτε τράπεζα, καταβάλλοντας για κάποιους μήνες μέρος της μηνιαίας δόσης, χωρίς ωστόσο ξεκάθαρη πρόταση για τον τρόπο της συνολικής αποπληρωμής και χωρίς φυσικά κάποια πρόβλεψη για διαγραφή μέρους έστω των τόκων, σε αντίθεση με το γράμμα αλλά κυρίως το πνεύμα του ν.3869/2010.

Πρωτίστως όμως, οι Τράπεζες μέσα από το μηχανισμό των «εισπρακτικών» εταιριών προέβησαν σε καθημερινή άσκηση αφόρητων (ψυχολογικών και μη) πιέσεων, που πολλές φορές ξεπέρασαν τα θεμιτά όρια και μέσα από μεθόδους εκφοβισμού, επιχείρησαν να καλλιεργήσουν την αβεβαιότητα και την ανασφάλεια σε όποιον «τολμούσε» να ενεργοποιήσει το νόμο για τα «υπερχρεωμένα νοικοκυριά». Πολλές φορές μάλιστα, κατεγράφησαν δικαιολογημένα παράπονα δανειοληπτών, που με αγωνία κατήγγειλαν αδιάκοπες τηλεφωνικές «απειλές» περί της απώλειας της κύριας κατοικίας, ή της γνωστοποίησης των οφειλών στον εργοδότη ή ακόμη και σε συγγενικά πρόσωπα (γονείς, παιδιά, σύζυγος κλπ.).

Ωστόσο, η σωστή ενημέρωση και καθοδήγηση σχετικά με τα δικαιώματα που θεσπίστηκαν στο ν.3869/2010 επέτρεψε ένα σημαντικό αριθμό υπερχρεωμένων συνανθρώπων μας, να αποφύγουν τις επικίνδυνες ατραπούς και με σύμμαχο τις ευεργετικές ρυθμίσεις του νέου νόμου να προσφύγουν (μετά την διαπίστωση της αποτυχίας της προσπάθειας για εξωδικαστικό συμβιβασμό, η οποία ουσιαστικά «τορπιλίστηκε» από τη σθεναρή αντίσταση των Τραπεζών που συστηματικά απέρριπταν κάθε αίτημα για συμβιβασμό) στα Ειρηνοδικεία για τη δικαστική επίλυση της υποθέσεώς τους.

Ήδη, τα πρώτα δείγματα από τις δικαστικές αίθουσες είναι εξόχως ενθαρρυντικά. Τόσο τα Ειρηνοδικεία, τα οποία εκδικάζουν τις υποθέσεις υπαγωγής στο ν.3869/2010, αλλά και τις υποθέσεις αναστολής κάθε καταδιωκτικού μέτρου εκ μέρους των πιστωτικών ιδρυμάτων [ενδεικτικά: αρ.απόφασης 13/2011, 599/2011 Ειρηνοδικείο Αθηνών], πολύ δε περισσότερο τα Πρωτοδικεία που κλήθηκαν να «φρενάρουν» με αποφάσεις ασφαλιστικών μέτρων [ενδεικτικά: αρ.απόφασης 7350/2011, 5352/2011, 8340/2010, 8326/2010, 7794/2010 Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών], τις προσπάθειες των Τραπεζών να εκπλειστηριάσουν την πρώτη κατοικία των οφειλετών τους, οι οποίοι ωστόσο είχαν ήδη ενεργοποιήσει εμπράκτως την βούλησή τους να υπαχθούν στις ευεργετικές διατάξεις του ν.3869/2010, διαπιστώνουν τις εκβιαστικές απόπειρες των πιστωτικών ιδρυμάτων να καταστρατηγήσουν το γράμμα, κυρίως όμως το πνεύμα του ν.3869/2010 και με τις αποφάσεις που εκδίδουν βάζουν τέλος στις όποιες σκέψεις για απώλεια της πρώτης κατοικίας του υπερχρεωμένου δανειολήπτη. Με τις ίδιες αποφάσεις τους, που αποτελούν πρόκριμα για την διαπίστωση της υπαγωγής στο ν.3869/2010, τα Πρωτοδικεία καταλογίζουν ευθέως στις Τράπεζες συμπεριφορά που αντιβαίνει στις επιταγές των χρηστών ηθών, διότι ενώ γνωρίζουν ότι ο υπερχρεωμένος καταναλωτής έχει προσφύγει στη διαδικασία του ν.3869/2010 [είτε βρίσκεται στο στάδιο του εξωδικαστικού συμβιβασμού, είτε έχει ήδη ασκήσει την ειδική αίτηση ενώπιον του Ειρηνοδικείου] εντούτοις ενεργοποιούν - προφανώς για λόγους εκδικητικούς - τη διαδικασία του πλειστηριασμού, εκβιάζοντας ουσιαστικά τον οφειλέτη να αποδεχθεί τις μεθόδους τους και να παραιτηθεί των νομίμων δικαιωμάτων του.

Φαίνεται ότι ο δρόμος για την οριστική επίλυση του κοινωνικού προβλήματος της υπερχρέωσης είναι μακρύς ακόμη. Διατηρούμε όμως την αισιοδοξία μας, ότι στο τέλος θα στεφθεί με απόλυτη επιτυχία.

         

Για το Ε.ΛΙ.ΔΑ.                                                            

Πάρις Σ. Αναστασάκος [δικηγόρος Αθηνών].